Τώρα προστίθενται και οι μαρτυρίες από το πεδίο: λάσπες αντί για πάγους στις ακτές της Ανταρκτικής, σε πρόσφατο αγώνα τρεξίματος. Μαλακό χιόνι και λάσπη στην Αλάσκα, πριν από λίγο καιρό στην περίφημη κούρσα έλκηθρων Iditarod. Αναφορές για ασυνήθιστα «καλές» συνθήκες σε βόρεια πλάτη, από μέλη αποστολών στην Αρκτική. Μόλις σήμερα πληροφορηθήκαμε και μια ακόμα εξέλιξη: οι υπεύθυνοι χιονοδρομικού κέντρου στην Ελβετία αποφάσισαν να σκεπάσουν με πλαστικό την άκρη του γειτονικού παγετώνα για να τον σώσουν από την εξαφάνιση! Πλέον δεν θα πρέπει να θεωρούμε τίποτα απίθανο, όλα θα μπορούν να συμβούν από εδώ και πέρα. Ένδειξη πρόνοιας ή σημάδι απελπισίας?

Με την ευκαιρία του Θερμοκηπίου θα θέλαμε να σταθούμε στο τελευταίο τεύχος του περιοδικού Ανεβαίνοντας, που έφτασε αυτές τις μέρες στα χέρια μας. Στο εξώφυλλο βρίσκουμε τον τίτλο «Παγετώνες, για πόσο ακόμα?» και στο εσωτερικό διαβάζουμε ένα εξαιρετικά διαφωτιστικό άρθρο του καθηγητή Andrew Klein για τους ρυθμιστές του παγκόσμιου κλίματος. Αξίζουν συγχαρητήρια στο περιοδικό για την πρωτοβουλία του να δημοσιεύσει ένα τέτοιο άρθρο. Και φυσικά πρέπει να τονίσουμε το γεγονός ότι το πρόβλημα του περιβάλλοντος είναι κάτι που μας αφορά όλους και μας αφορά άμεσα, συνεπώς ο προβληματισμός δικαιολογημένα διεισδύει σε χώρους που μέχρι τώρα δεν είχαν καταπιαστεί με το θέμα σε τόσο βάθος.

Και αφού αναφερόμαστε σε θέματα που μέχρι τώρα δεν ήταν ιδιαίτερα δημοφιλή ανάμεσα στο κοινό της ορειβασίας, θα σταθούμε και σε ένα ακόμα θέμα του ίδιου περιοδικού, που άγγιξε μια ευαίσθητη χορδή του Α-Ζ: η ιστορία του βουνού Nanda Devi στα Ινδικά Ιμαλάια. Μια ιστορική περίοδος της ορειβασίας στα Ιμαλάια ελάχιστα γνωστή στο ελληνικό κοινό, έρχεται να αναδείξει το διαμέτρημα της προσωπικότητας δυο μορφών στην ιστορία, όχι μόνο της ορειβασίας αλλά και της περιπέτειας γενικότερα. Γιατί ο Eric Shipton και ο Bill Tilman δεν ήταν απλά δυο πρωτοπόροι της προπολεμικής περιόδου στα Ιμαλάια, ήταν κάτι περισσότερο. Ενέπνευσαν τις κατοπινές γενιές με τη φιλοσοφία τους, εξερευνώντας άγνωστες γωνιές του τότε κόσμου και τα περίφημα «κενά στο χάρτη» (blanks on the map). Χωρίς να επεκταθούμε εδώ περισσότερο, θέλουμε να τονίσουμε ότι οι νεότερες γενιές πρέπει να διαβάσουν την ιστορία ανθρώπων της περιπέτειας, όπως το δίδυμο Tilman/Shipton, θα διδαχτούν πολλά. Με την ευκαιρία, να πούμε ότι αυτές τις μέρες το ExplorersWeb.com παρουσίασε σε συνέχειες το προφίλ του Eric Shipton, δημοσιεύοντας και νοσταλγικές ασπρόμαυρες φωτογραφίες από την ηρωική εποχή, όπου ορειβασία και εξερεύνηση σήμαιναν την ίδια έννοια.

Ας μη φύγουμε απ την περιοχή των Ιμαλαΐων, πριν πούμε και δυο λόγια με αφορμή την προβολή του ντοκιμαντέρ “Cho Oyu” του Παύλου Τσιαντού στο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ της Θεσσαλονίκης σε λίγες μέρες. Είναι σίγουρα η πρώτη φορά στα ελληνικά χρονικά, που μια βουνίσια περιπέτεια καταγράφεται με τόση λεπτομέρεια. Ο Παύλος παγίδεψε με το φακό του εικόνες που ο μέσος θεατής δεν θα είχε ποτέ την ευκαιρία να δει, απλά γιατί ότι βλέπει συνήθως σχετικό είναι ταινία και όχι ντοκουμέντο. Και μπορεί κάποιοι που γνωρίζουν περισσότερα να πουν ότι το Cho Oyu δεν συνιστά το απόλυτο σκηνικό για μια σπουδαία περιπέτεια, όμως δεν πρέπει να παραβλέψουμε το γεγονός ότι οργανωμένα είναι η πρώτη φορά που μια ελληνική αποστολή καταγράφεται οργανωμένα από την αρχή μέχρι το τέλος της, ακόμα κι όταν κάποια στιγμή το ειδυλλιακό κλίμα ανατρέπεται και ο πρωταγωνιστής πεθαίνει, στην πραγματικότητα όμως! Αυτό είναι το ντοκουμέντο και έτσι καθορίζεται η αξία ενός ντοκιμαντέρ.

Στον αρκτικό βορρά οι ελάχιστες αποστολές συνεχίζουν την κούρσα τους με το χρόνο, μια απ αυτές κάνει κούρσα με την ιστορία, προσπαθώντας να κλείσει τα στόματα των αμφισβητιών. Τι σημασία έχει άραγε αν ο Tom Avery και η καλογυμνασμένη παρέα του θα καταφέρουν τελικά να φτάσουν σε 37 μέρες στον Βόρειο Πόλο? Είναι τελικά το πειστήριο της αλήθειας ότι ο Robert Peary τα κατάφερε σε ένα απίστευτο χρονικό διάστημα να κάνει το ίδιο έναν αιώνα νωρίτερα? Οι ιστορικοί είναι βέβαιοι εδώ και αρκετά χρόνια ότι η υπόθεση Peary …μπάζει. Ας είναι όμως, για την αποστολή Ultimate North είναι μια καλή ευκαιρία να γίνει πιο γνωστή και να ζήσει και μια σπουδαία περιπέτεια.

Δεν θα πρέπει να ξεχάσουμε την γλυκιά Maud Fontenoy, που προχθές πάτησε στεριά μετά από 73 ημέρες μοναξιάς στις θάλασσες του Ειρηνικού, τραβώντας κουπί για 7000 χιλιόμετρα. Δικαιολογημένα οι ντόπιοι τη μετέφεραν στα χέρια τους μέχρι να πατήσει στη στεριά, αποκαλώντας την Tahia, «θεά που παίζει με τα κύματα». Είναι πράγματι ένας άθλος να μένεις για εβδομήντα μέρες ταλαιπωρημένος και βρώμικος, καθηλωμένος στο μικρόκοσμο μιας βάρκας που πρέπει να την μεταφέρεις με τη δύναμη των μπράτσων σου μέχρι την άλλη άκρη του κόσμου. Εύγε Maud, για μια ακόμα φορά.

Καλή εβδομάδα