Τα χρόνια πέρασαν τα WALKMAN έγιναν DISCMAN και οι κασέτες CD. Έπειτα τα DISCMAN εξελίχτηκαν και έπαιζαν δισκάκια που χωρούσαν ως και 200 τραγούδια (αρχεία mp3). Σειρά πήραν αμέσως μετά οι συσκευές αναπαραγωγής ήχου, γνωστές και ως mp3, αρχικά με μεγάλο μέγεθος και μικρή χωρητικότητα μνήμης. Και κάπως έτσι τα CD άρχισαν να αραχνιάζουν στα ράφια των δισκοπωλείων. Σήμερα έχουμε τη δυνατότητα να επιλέξουμε μέσα από μια τεράστια γκάμα συσκευών για να ακούμε την αγαπημένη μας μουσική. Υπάρχουν mp3, mp4 ή ακόμα και κινητά τηλέφωνα, όλα σε διάφορα μεγέθη και με διαφορετική χωρητικότητα μνήμης, ανάλογα με τα γούστα και το πορτοφόλι του καθενός. Και φυσικά με ενσωματωμένη, επαναφορτιζόμενη μπαταρία! Εεεε, καιρός ήταν για το τελευταίο! WALKMAN είναι λίγο δύσκολο να βρείτε πλέον και όσοι έχετε από κανένα ξεχασμένο, σας συμβουλεύω να το κρατήσετε αφού έχει αποκτήσει άλλου είδους αξία.

Και ενώ τα μουσικά μου γούστα άλλαζαν κατά καιρούς, αυτό που παρέμεινε ίδιο ήταν το γεγονός πως οτιδήποτε και αν έκανα, με ό,τι και αν ασχολιόμουν, άκουγα πάντοτε μουσική! Η μουσική με συντρόφευε σε κάθε είδους δραστηριότητα της ζωής μου! Είναι δε αυτονόητο, όπως φαντάζεστε, πως από τη στιγμή που ξεκίνησα το τρέξιμο, σε κάθε μου προπόνηση, όπου είμαι μόνος, ακούω πάντα μουσική. Τι συμβαίνει, λοιπόν, με τη μουσική; Ποια επίδραση έχει στην ψυχολογία του ανθρώπου και με ποιο τρόπο μπορεί να μας βοηθήσει στις καθημερινές μας προπονήσεις αλλά και γενικότερα;

Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή και όταν λέω αρχή εννοώ τότε που ήμασταν ακόμα στην κοιλιά της μάνας μας. Το έμβρυο, κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, πέρα από τον ήχο του χτύπου της καρδιάς της μητέρας, ακούει και μαθαίνει να ξεχωρίζει τους ήχους που προέρχονται από «έξω». Η μουσική κάποιου συγκεκριμένου είδους ή διάφοροι ήχοι μπορεί να ηρεμούν το έμβρυο ή αντίθετα να το αναστατώνουν και να κλωτσάει! Το ίδιο θα συνεχιστεί μετά τη γέννηση του μωρού, και για αρκετό καιρό καθώς μεγαλώνει, αφού μόλις θα ακούει κάποια μελωδία ή ήχο, που άκουγε όντας έμβρυο, θα αντιδρά ανάλογα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα έχω και από τα δύο μου παιδιά. Στην πρώτη εγκυμοσύνη της συζύγου μου ακούγαμε πολύ ροκ στο σπίτι, δεκαετία ’80 και ’90. Η κόρη μου, λοιπόν, τρελαίνεται για μουσική και ειδικότερα για ροκιές! Στο γιο μου δεν ανακαλύψαμε ακόμα τι του αρέσει από μουσική. Πάντως δείχνει να έχει μια αδυναμία στον ήχο που κάνει ο απορροφητήρας. Όποτε κλαίει, τον ανάβουμε και ως διά μαγείας σταματάει! Σας φαίνεται αστείο; Κι όμως. Έρευνες έχουν αποδείξει ότι κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης τα έμβρυα αναπτύσσονται 

μέσα σε ένα περιβάλλον γεμάτο δυνατούς, συνεχείς θορύβους. Η υπερβολική ησυχία μπορεί να αναστατώσει τα μωρά κατά τους πρώτους μήνες της ζωής τους που όλα είναι καινούρια γι’ αυτά. Γι’ αυτό στο άκουσμα του απορροφητήρα, ο μικρός Παυλάκης νιώθει ότι βρίσκεται σε ένα περιβάλλον πιο οικείο και ηρεμεί.

Είναι άξιο προσοχής ότι ακόμα και σήμερα παραμένει ανεξήγητο το πώς το αίσθημα του ήχου γίνεται συναίσθημα μέσω της νευρικής διαδικασίας! Όσοι από εμάς δεν είμαστε κάτω των 20 χρονών, σίγουρα θα θυμόμαστε τους τσιγγάνους που τριγύριζαν στις γειτονιές κρατώντας με αλυσίδα μικρές αρκούδες, τις οποίες έκαναν να χορεύουν κάθε φορά που χτυπούσαν το ντέφι. Πώς τα κατάφερναν…; Έχω ακούσει ότι για να τις εκπαιδεύσουν τις έβαζαν να πατάνε σε αναμμένα κάρβουνα και την ίδια στιγμή βάραγαν το ντέφι. Οι κακόμοιρες αρκούδες, φυσικά, στο άκουσμα και μόνο αυτού του ήχου νόμιζαν ότι πατούσαν στα κάρβουνα και μ’ αυτόν τον τρόπο «χόρευαν». Ο ανθρώπινος,αλλά και ο ζωικός εγκέφαλος, έχει την ικανότητα να συνδέει εικόνες και αναμνήσεις με ήχους και μουσική και αυτό είναι κάτι που, εκτός από τους τσιγγάνους, μπορούμε να το εκμεταλλευτούμε και εμείς στην προπόνησή μας, όπως θα δούμε πιο κάτω.

Η μουσική, αποδεδειγμένα, έπειτα από αρκετές έρευνες, φαίνεται να επηρεάζει άμεσα πάρα πολλές λειτουργίες του ανθρώπινου οργανισμού. Κάποιες από αυτές είναι οι εξής παρακάτω:

- Η αρτηριακή πίεση
- Ο ρυθμός και η ένταση της αναπνοής
- Ο καρδιακός ρυθμός και σφυγμός
- Η οξυγόνωση του αίματος
- Οι ορμονικές εκκρίσεις
- Η μυϊκή ένταση και ο μυϊκός τόνος
- Τα ανακλαστικά της κόρης του ματιού κ.α

 

Επίσης υπάρχουν πολλές έρευνες που αναφέρονται στη μουσική ως συμπληρωματικό μέσο θεραπείας, σε συνδυασμό πάντα με ιατρική αγωγή και παρακολούθηση, από χρόνιες παθήσεις όπως η οστεοαρθρίτιδα και η ρευματοειδής αρθρίτιδα! Κάποιες άλλες υποστηρίζουν ότι η μουσική ενισχύει σημαντικά τη διανοητική μας ικανότητα βελτιώνοντας τη μνήμη μας και την αυτοσυγκέντρωσή μας! Ενώ πιστεύω ότι είναι περιττό να σας πω ότι η μουσική, αποδεδειγμένα, φτιάχνει τη διάθεση.

Μπορούμε εύκολα να παρατηρήσουμε ότι η μουσική έχει πάρα πολλά θετικά στοιχεία τα οποία μπορούμε να εκμεταλλευτούμε στην προπόνησή μας αλλά και στην καθημερινή μας ζωή! Παρακάτω θα αναφερθώ γενικά στο πώς χρησιμοποιώ, προσωπικά, τη μουσική στις δικές μου προπονήσεις ενώ θα ακολουθήσουν άλλα δύο σχετικά άρθρα στο μέλλον. Το ένα θα έχει να κάνει με ένα «πείραμα» που θα διεξάγω, και φυσικά πειραματόζωο θα είμαι ο ίδιος, κατά το οποίο θα εκτελέσω μια σειρά διαφορετικών προπονήσεων χωρίς μουσική και τις ίδιες προπονήσεις με μουσική. Αρχικά με τα τραγούδια να παίζουν σε τυχαία σειρά και έπειτα επιλέγοντας συγκεκριμένα τραγούδια για συγκεκριμένου είδους προπονήσεις. Τέλος, στο τρίτο και τελευταίο άρθρο θα σας ενημερώσω για τα αποτελέσματα στα οποία κατέληξα. Πιστεύω πως θα έχουν αρκετό ενδιαφέρον οι επιπτώσεις της μουσικής σε ένα μέσο δρομέα, που δεν ακολουθεί συγκεκριμένο πρόγραμμα από κάποιο προπονητή, όπως είμαι όχι μόνο εγώ αλλά και οι περισσότεροι από εμάς.

Χωρίς αμφιβολία όλοι σας θα έτυχε να δείτε κάποια στιγμή μία ταινία του γνωστού ROCKY! Είμαι σίγουρος πως με το που διαβάσατε την προηγούμενη πρόταση σας ήρθε στο μυαλό η εικόνα του πρωταγωνιστή που προπονείται καθώς και το τραγούδι που ακούγεται εκείνη τη στιγμή! Η δύναμη του μυαλού, που λέγαμε πιο πριν, να συνδέει εικόνες με μουσική και ήχους. Ποιος δεν θυμάται το “

και είμαι σίγουρος πως του χρόνου θα δηλώνετε συμμετοχή στον εν λόγω αγώνα!

Υπάρχει, λοιπόν, ένα είδος μουσικής το οποίο αποτελεί πηγή έμπνευσης για τον καθένα μας, καθώς μας φορτίζει συναισθηματικά, και μας παρέχει το «κατάλληλο» κίνητρο για να κάνουμε αυτό που αγαπάμε περισσότερο. Φυσικά με άλλα τραγούδια ξεσηκώνομαι εγώ και με διαφορετικά κάποιος άλλος, η επιλογή είναι προσωπική υπόθεση του καθενός.

Κάποια μουσικά κομμάτια τα διακρίνει ένα συνεχές, επαναλαμβανόμενο μοτίβο που ακούγεται σε όλη τη διάρκεια του τραγουδιού. Αυτού του είδους η μουσική είναι ιδανική όταν θέλω να διατηρήσω ένα συγκεκριμένο ρυθμό στο τρέξιμό μου. Τέτοια τραγούδια μπορούμε να βρούμε πάρα πολλά αν μας αρέσει η R’n’B μουσική, η Rap – HipHop αλλά και η ηλεκτρονική μουσική όπως Trance, Vocal Trance, Progressive, Psychedelic, Acid και άλλα παρόμοια είδη. Το κοινό χαρακτηριστικό όλων των παραπάνω, πέρα από το επαναλαμβανόμενο μουσικό μοτίβο, είναι ο μπάσος ήχος που τα συνοδεύει καθώς και πολλά κρουστά όργανα όπως για παράδειγμα τα τύμπανα. Σύμφωνα με έρευνες, αυτού του είδους τα ρυθμικά μοτίβα που παίζονται με κρουστά όργανα μπορούν να οδηγήσουν σε μια κατάσταση έκστασης! Είναι άλλωστε γνωστός ο τρόπος αυτός, από την αρχαιότητα ακόμα, σε διάφορους πολιτισμούς οι οποίοι τον χρησιμοποιούν σε θρησκευτικές και θεραπευτικές τελετουργίες. Μουσική με αυτά τα χαρακτηριστικά μπορούμε να συναντήσουμε στην Αφρική, γενικότερα σε διάφορες περιοχές και φυλές, στην Τουρκία, π.χ ο χορός των Δερβίσηδων, στην Ινδονησία και όπου αλλού υπάρχουν σαμανιστικές κοινωνίες.

Για να πάρετε μια ιδέα του συγκεκριμένου είδους μουσικής απλά πατήστε τα παρακάτω link:

Η μουσική, όπως είπαμε παραπάνω, φτιάχνει τη διάθεση ενώ μπορεί παράλληλα να μας ανακουφίζει από το άγχος και το στρες ή ακόμη και να μας ξεκουράζει σωματικά. Σε πολλούς βετεράνους πολέμου, με μετα – τραυματικό στρες και άλλα προβλήματα,έχει εφαρμοστεί η μουσική θεραπεία με εκπληκτικά αποτελέσματα! Προσωπικά στο τελείωμα της προπόνησής μου, σχεδόν κάθε φορά, επιλέγω να ακούω κομμάτια που με χαλαρώνουν. Εδώ πρέπει να σας αποκαλύψω ότι δεν παίζει ρόλο η ταχύτητα της μουσικής που ακούω αλλά τα κομμάτια που έχω επιλέξει! Η επιλογή τους έχει γίνει σύμφωνα με την αίσθηση της γαλήνης, της ηρεμίας και της χαλάρωσης που αυτά με κάνουν να νιώθω. Με αυτόν τον τρόπο προετοιμάζω τον εαυτό μου νοητικά για το τέλος της προπόνησης. Οι σφυγμοί μου πέφτουν, η ανάσες μου γίνονται πλέον με μικρότερη συχνότητα ενώ ο ρυθμός που τρέχω αυξάνεται σε τέτοιο βαθμό ώστε να μπορώ πλέον να σιγοτραγουδάω. Μετά το πέρας του τρεξίματός μου, κάθομαι αναπαυτικά και συνεχίζω να ακούω για άλλα 5 με 10 λεπτά τέτοια τραγούδια, καθώς έχω διαπιστώσει ότι με βοηθάει αρκετά ώστε να επανέλθω ψυχικά και σωματικά, ειδικά έπειτα από μια έντονη προπόνηση. Μερικά από τα τραγούδια αυτά είναι τα παρακάτω:

-

Η επιλογή μουσικών κομματιών που μας κάνουν να νιώθουμε πιο «χαλαροί» είναι πολύ σημαντική διότι ακούγοντας τα ο οργανισμός εκκρίνει περισσότερες ενδορφίνες. Οι ενδορφίνες είναι ορμόνες η οποίες μειώνουν το στρες, αυξάνουν τη φυσική αναλγησία και μας κάνουν ευτυχισμένους! Μπορούν ακόμα και να μπλοκάρουν το μήνυμα του πόνου στο Νευρικό Σύστημα, για κάποιο χρονικό διάστημα, αφού η δράση τους είναι μέχρι και 50 φορές ισχυρότερη της μορφίνης! Πρέπει, λοιπόν, να συγκρατήσουμε τη σπουδαιότητα της μουσικής γιατί ως αθλητές – δρομείς βιώνουμε πολλές φορές σωματικούς πόνους διαφόρων ειδών αλλά και ως άνθρωποι βιώνουμε διαρκώς ψυχολογική πίεση.

Τέλος, υπάρχει μια κατηγορία τραγουδιών που δρουν επάνω μου ως ενέσεις αδρεναλίνης! Κάθε φορά που έχω ένα γρήγορο κομμάτι στην προπόνησή μου ή μια δυνατή, κακοτράχαλη ανηφόρα που πρέπει να ανέβω ψάχνω να τα βρω στο mp3 μου! Η μουσική αυτού του είδους με «ξυπνάει» και μου χαρίζει αυτό το «πιο πολύ» που χρειάζομαι! Μη φανταστείτε ότι σπάω παγκόσμια ρεκόρ καθημερινά όμως καταφέρνω αρκετά καλά, μέχρι τώρα, να ξεπερνάω τα δικά μου όρια. Θα μπορούσα εύκολα να παρομοιάσω τα συγκεκριμένα μουσικά κομμάτια με ένα είδος φυσικού αναβολικού, το οποίο είναι καθ’ όλα επιτρεπτό! Φυσικά, όπως πριν, έτσι και εδώ η επιλογή των κομματιών είναι καθαρά προσωπική υπόθεση. Δεν είμαστε όλοι ίδιοι γι’ αυτό και δεν ακούμε την ίδια μουσική.

Αν μέχρι τώρα δεν ακούγατε μουσική τόσο πολύ σας συμβουλεύω πλέον να το κάνετε. Και αν δεν ξέρετε ποιο είδος σας αρέσει να ακούτε όταν τρέχετε υπάρχει, στο φόρουμ του Advendure σχετικό θέμα όπου θα βρείτε πάρα πολλά από τα αγαπημένα μου μουσικά κομμάτια! Δημιουργήστε τη δική σας λίστα τραγουδιών και βγείτε να τρέξετε, είμαι απολύτως σίγουρος πως θα σας αρέσει και θα σας γίνει συνήθεια! Άλλωστε ο σοφός Πλάτων υποστήριζε «…η μουσική εκπαίδευση είναι σημαντικότατη, γιατί ο ρυθμός και η αρμονία εισδύουν βαθιά στα μύχια της ψυχής και ασκούν σε αυτήν ισχυρότατη επίδραση προσφέροντας ομορφιά, αν κάποιος εκπαιδευτεί σωστά…».

 
Θεοχάρης Λεζπουρίδης